• Agenda
  • Tuinen
  • Zoek een plant
  • Botanic guardians
  • Steun ons
  • home
  • nieuws
  • profielwerkstukken
  • kijk & luister
  • over ons
  • contact
English
  Terug naar zoekresultaten

Suikeresdoorn

Acer saccharum

Zeepboomfamilie (Sapindaceae)

Thans niet bedreigd

Zoete schoonheid

Suikeresdoorn komt oorspronkelijk voor in Oost-Canada en aangrenzende delen van de Verenigde Staten. De boom groeit het best in een wat koeler klimaat met milde zomers. Bij veel esdoorns is de herfsttooi fraai. Esdoornsoorten hebben zaden in de vorm van dubbele vleugeltjes, ook bekend als ‘helikoptertjes of propellertjes’. In de herfst vallen ze af en dwarrelen weg. In het voorjaar ontkiemen de zaden.

De sapstroom van de suikeresdoorn heeft een hoog suikergehalte, wat in de soortnaam saccharum (Latijn voor suiker) wordt aangeduid. In februari boort men in de stam gaten en op zonnige dagen begint het sap uit de stam te druppelen. Als het blad ontluikt stopt deze sapstroom weer langzaam. Het tappen van het zoete ahorn sap is ontdekt door indianen uit dit deel van Amerika. Het sap wordt gekookt en ingedikt tot ahornsiroop waaruit weer ahornsuiker wordt bereid.

Lees meer »

Zoete schoonheid

Suikeresdoorn komt oorspronkelijk voor in Oost-Canada en aangrenzende delen van de Verenigde Staten. De boom groeit het best in een wat koeler klimaat met milde zomers. Bij veel esdoorns is de herfsttooi fraai. Esdoornsoorten hebben zaden in de vorm van dubbele vleugeltjes, ook bekend als ‘helikoptertjes of propellertjes’. In de herfst vallen ze af en dwarrelen weg. In het voorjaar ontkiemen de zaden.

De sapstroom van de suikeresdoorn heeft een hoog suikergehalte, wat in de soortnaam saccharum (Latijn voor suiker) wordt aangeduid. In februari boort men in de stam gaten en op zonnige dagen begint het sap uit de stam te druppelen. Als het blad ontluikt stopt deze sapstroom weer langzaam. Het tappen van het zoete ahorn sap is ontdekt door indianen uit dit deel van Amerika. Het sap wordt gekookt en ingedikt tot ahornsiroop waaruit weer ahornsuiker wordt bereid.

Groeiwijze

Acer saccharum, suikeresdoorn lijkt oppervlakkig gezien op Acer platanoides, Noorse esdoorn met melksap in bladstelen. Verschillend zijn de schors, die ruig wordt, het waterige sap, de bladlobben die zich naar de basis vernauwen en de iets afgeronde, niet genaalde tanden. In Nederland is Suikeresdoorn vrij zeldzaam. 

In de oorspronkelijke groeigebieden in Noord-Amerika is suikeresdoorn een hoge boom, ongeveer 30 m hoog. De bast wordt donkergrijs, gegroefd en afschilferend. De knoppen zijn donkerbruin en spits. Het blad is 7-12 cm doorsnee, 3-5 lobbig. Bovenzijde geelachtig helder groen, onderzijde is lichter en lijkt zilverachtig blauw. De herfstkleur varieert per boom van geeloranje tot rood. Bloemen in zittende tuilen in mei, gevolgd door vruchten met nootjes met 2-3,5 cm lange vleugels die bijna parallel staan. De bloei is vlak voor de bladontwikkeling. Bloeizeker is de boom niet in Nederland, de zomer ervoor moet warm geweest zijn. Deze boom heeft van alle bomen het hoogste suikergehalte in zijn sap.

Historie

Suikeresdoorn is ingevoerd in Engeland in 1735. Hij groeit in Nederland de eerste 10 jaar vrij traag en wordt niet hoger dan 15 m. Voorkeur voor goed gedraineerde lemige bodem of humusrijke zandgrond, verder een zonnige standplaats maar de boom kan uitstekend tegen schaduw. In ons klimaat kan de suikeresdoorn het moeilijk hebben, hij kan slecht tegen luchtverontreiniging.

In de 17e eeuw kwamen de Fransen naar Oost-Canada. Ze keken het sapwinningsproces af van de Indianen en perfectioneerden het. De winning van ahornsiroop ging goed, al in 1691 werd het naar Frankrijk geëxporteerd. De juiste klimaatomstandigheden voor oogsten van ahornsap is alleen in delen van Ontario, Quebec en in New England in de Verenigde Staten. De oogsttijd duurt 4 tot 6 weken. Een goede boom levert tussen de 10 en 100 liter per seizoen en kan 100 jaar productief blijven.

« Korte omschrijving

Aanwezig in:

Historische Tuin Aalsmeer
Botanische Tuinen Universiteit Utrecht
Belmonte Arboretum
Trompenburg Tuinen en Arboretum
Botanische Tuin Arboretum Oudenbosch
Hortus botanicus Haren / Groningen

Thema's

De Vereniging Botanische Tuinen kan geen verantwoordelijkheid nemen voor eventuele nadelige effecten van het gebruik van planten. Vraag altijd advies aan een professional voordat u een plant medicinaal gaat gebruiken.

Is een kroonjuweel in Botanische Tuin Arboretum Oudenbosch.

Ahornsiroop: er is 40 liter sap nodig om 1 liter siroop te verkrijgen. Om te kunnen oogsten moet een suikeresdoorn minstens 40 jaar oud zijn en een doorsnede hebben van 25 centimeter. Echte ahornsiroop is dan ook duur.

De suikeresdoorn speelt een belangrijke rol in de folklore van Canada en het gestileerde esdoornblad is het nationale symbool.

Economisch belangrijke houtleverancier. Het hout is lichtroodbruin, fijn en dicht generfd, hard en zwaar. Het wordt gebruikt voor bowlingbanen, honkbalknuppels, muziekinstrumenten, biljartkeus, meubels en draaiwerk.

Over de suikeresdoorn bestaan oude indiaanse legendes. Zo was dit ‘de boom’ die ooit werd geplant op het graf van een indiaans opperhoofd. Sindsdien was die boom er altijd om zijn volk te voeden.

Details

Omschrijving: Boom, gemiddeld hoger dan 12m.
Verspreiding: Oost-canada en het aangrenzende deel van de verenigde staten
Leefgebied: Bosboom, ook op hellingen.
Jaarcyclus: Bladverliezende vaste plant, bloeit meermalig
Winterhardheid: Tot -15 °c
Bloeiperiode: April
Bloemkleur: Geel, groen
Vruchtperiode: Juli - oktober
Vruchtkleur: Wit, groen, bruin
Notities vruchten: Bruinachtige splitvrucht, vruchtvleugels parallel.
Op z'n mooist: September - oktober

Bronnen

www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinderDetails.aspx,
www.pfaf.org/user/Default.aspx,
https://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Acer+saccharum,
http://hort.ufl.edu/trees/ACESACD.pdf,
Dendrologie van de lage landen - Jan de Koning en Wim van den Broek, Dendroflora 19: p. 53
  Terug naar zoekresultaten
NVBT
  • Persinformatie
  • Contact
  •